Żyje w Afryce. Preferuje suche środowisko, ale także wilgotną sawannę, busz, lasy nizinne i bagna. Przebywa na terenach nasłonecznionych, na ziemi, w zaroślach, w koronach drzew. Jest zabójczy dla większych ssaków, bydła i ludzi. Opowieści ludów Afryki wzmacniają strach przed tym pełzającym gadem. Ciekawostki o czarnej mambie
Czarna mamba – podstawowe informacje
1) Czarna mamba, to jeden z najbardziej jadowitych gatunków węży na świecie.
2) Są to najdłuższe, węże Afryki. Osiągają nawet 2,7 metra długości.
3) Nazwa naukowa, to: dendroaspis polylepis, czyli: wąż drzewny.
4) W Klasyfikacji mamba czarna to podrząd gadów, podtyp kręgowce, typ strunowce, rodzina zdradnicowatych, rząd łuskonośnych.
5) Pierwsze informacje o mambie, to zapiski brytyjskiego zoologa Alberta Günthera w 1864 roku. Określenie „mamba” to słowo ludu afrykańskiego Zulu „imamba”, czyli: skala.
Czarna mamba – wygląd, zmysły
6) Wbrew nazwie, czarny mamby rzadko mają grzbiet koloru czarnego. Zazwyczaj jest to kolor szaro-brązowy, oliwkowo-brązowy z jasno-szarym podbrzuszem. Młode mają zielonkawe ubarwienie, które ciemnieje z wiekiem.
7) Oczy czarnej mamby mają szaro-brązowy kolor.
8) Ogon to 17-25%, całkowitej długości ciała mamby.
9) Zęby jadowe mają ok. 6,5 milimetra długości. Nieruchomo osadzone zęby jadowe, znajdują się w górnej szczęce. W dolnej szczęce mamba ma parę zębów do podtrzymywania zdobyczy.
10) Waga mamby czarnej, to 1,6 do 2,6 kilograma.
11) Mamba nie ma uszu. Reaguje na drgania podłoża. Jej język rozróżnia substancje chemiczne.
Czarna mamba – zwyczaje
12) Czarna mamba na wolności żyje od 12 do 14 lat, w niewoli nawet do 20 lat.
13) Czarne mamby są bardzo szybkie, a w przypadku zagrożenia, bardzo agresywne. Są także najszybszymi lądowymi wężami na świecie – mogą poruszać się z prędkością 20 kilometrów na godzinę.
14) Węże te są mięsożerne, ale nie jedzą padliny. Atakiem mamby zagrożone są małe antylopy, jaszczurki, myszy, szczury i mniejsze ptaki.
15) Walka o samice u mamb przypomina zapasy. Samce splatają się, mocno przyciskając głowę do ziemi. Nie atakują ugryzieniem. Walka może trwać nawet kilka godzin.
Czarna mamba – atak i śmiertelny jad
16) Czarne mamby zazwyczaj unikają konfrontacji i schodzą innym z drogi. Jednak gdy czują się zagrożone – podnoszą głowę i w pozycji obronnej prezentują swój kaptur przy szyi. Unoszą ciało w pionie na wysokości 1,5 metra i atakują, wystrzykując ofierze dużą ilość neurotoksyn i kardiotoksyn.
17) Jad węża wytwarzany jest w gruczole jadowym.
18) Czarna mamba może ugryźć 12 razy pod rząd, za każdym razem wstrzykując swój zabójczy jad.
19) Ataki czarnych mamb na ludzi są prowokowane przez człowieka. Mamba na wolności unika kontaktu z ludźmi, utrzymując znaczną odległość od człowieka.
20) Ugryzienie czarnej mamby jest śmiertelne. Jeśli człowiekowi po jej ugryzieniu nie poda się antytoksyny, w ciągu 3-15 godzin następuje zgon.
21) Ten wąż jednorazowo wstrzykuje ofierze 100 do 400 mg jadu, tymczasem dawka śmiertelna dla dorosłego człowieka wynosi zaledwie 10-15 mg. To oznacza, że jedno ukąszenie mogłoby zabić od 10 do nawet 25 osób.
22) Pierwszym objawem ukąszenia u człowieka jest obrzęk w miejscu ukąszenia, ból lub pieczenie. Potem dochodzi do tego niewyraźna mowa, niewyraźne widzenie, paraliż mięśni, dezorientacja.
23) Po ukąszeniu neurotoksyna paraliżuje mięśnie. Toksyny zaczynają działać 5 minut po ukąszeniu. Ofiara umiera na skutek uduszenia.
24) Organiczne związki chemiczne jadu mamby, nie są toksyczne.
25) Jad mamby działa jak środek przeciwbólowy o sile morfiny, jednak nie wykazuje skutków ubocznych, charakterystycznych dla leków opioidowych. Trwają badania odnoszące się do wykorzystania jadu w medycynie np. do uśmierzania bólu.
Czarna mamba – rozmnażanie
26) Samica składa od 6 do 15 dużych, owalnych jaj. Najczęściej w kopcach termitów lub w pniach drzew. Po złożeniu jaj, opuszcza gniazdo.
27) Sezon lęgowy trwa od września do lutego. Wilgotne środowisko ciepłej nory przyspiesza czas wylęgu. Młode wykluwają się z jaj w ciągu 3 miesięcy, a noworodki są w stanie przeżyć samodzielnie. Już młode okazy mają zęby jadowe z toksyną.
28) Gady zawsze wracają w to samo miejsce, aby składać jaja.
29) Wyklute młode osiągają 60 cm długości. Po roku osiągają 2 metry długości.
Czarna mamba – pożywienie
30) Naturalnymi wrogami mamby są ptaki drapieżne, lisy, węże z rodziny połozowatych o rozmiarach 100-150 centymetrów.
31) Czarna mamba swoją ofiarę połyka w całości. Jej szczęka jest elastyczna, co pozwala pożerać ofiary, 3 do 4 razy większe od ich głów. Mamby rozsuwają szczęki, aby szeroko otworzyć pysk. Po połknięciu, kwasy żołądkowe trawią ofiarę od 8 do 10 godzin.
Czarna mamba – kolejne ciekawostki
32) Z uwagi na tempo zanikania gatunku (zabijanie przez ludzi), mamba wpisana została na listę Międzynarodowej Unii Ochrony Przyrody.
33) Najdłuższa czarna mamba została znaleziona w Zimbabwe. Mierzyła 4,4 metra.
34) Odchody czarnej mamby mają zapach curry w proszku.
35) Czarna mamba jest hodowana przez doświadczonych terrarystów, specjalizujących się w hodowli gadów. Uważa się, że węże hodowane w niewoli są mniej agresywne. Mamby karmione są raz na pięć do czternastu dni.
36) Nauka zoologii zajmująca się wężami, to ofiologia.
Czarna mamba ciekawostki: Sadurski.com
Zobacz też:
> Waran z komodo
> Rekiny – ciekawostki
> Diabeł tasmański
