Żory, malownicze miasto w województwie śląskim, to miejsce pełne historii, kultury i niezwykłych atrakcji. Położone nad rzeką Rudą, przyciąga zarówno mieszkańców, jak i turystów swoją bogatą przeszłością oraz nowoczesnymi rozrywkami. Oto rozszerzony przewodnik po najciekawszych faktach i miejscach w Żorach, które warto znać. Żory ciekawostki i fakty
1) Żory, to miasto w województwie śląskim, nad rzeką Rudą. Mieszka tu ponad 60 tysięcy ludzi, a miasto jest ważnym ośrodkiem kulturalnym i gospodarczym regionu. Jego położenie w sercu Górnego Śląska sprawia, że jest doskonałą bazą wypadową do zwiedzania okolicznych atrakcji, takich jak Katowice czy Rybnik.
Żory ciekawostki z historii: Od średniowiecznych murów po fenomen Święta Ogniowego
2) W 1837 roku Żory liczyły 2800 mieszkańców. W tym czasie w mieście znajdowało się 250 domów, dwa kościoły katolickie oraz szpital. Było to niewielkie, ale prężnie rozwijające się miasteczko, które odgrywało istotną rolę w regionie dzięki swojemu położeniu na szlaku handlowym.
3) W 1863 roku miasto miało zróżnicowaną społeczność językową. Według danych, 2398 mieszkańców posługiwało się językiem polskim, a 1264 językiem niemieckim. W plebiscycie z 20 marca 1921 roku, który decydował o przynależności państwowej, 1036 osób głosowało za przynależnością Żor do Polski, a 2353 za pozostaniem w granicach Niemiec. Ostatecznie, po III powstaniu śląskim w maju 1921 roku, Żory znalazły się w granicach Polski, stając się częścią autonomicznego województwa śląskiego. To wydarzenie ukształtowało dalsze losy miasta.
4) Żory wielokrotnie zmagały się z pożarami. W 1552 roku spłonęła niemal połowa miasta, w 1661 roku drewniany kościół, w 1702 roku cały rynek wraz z sąsiednimi ulicami, a w 1807 roku kolejny pożar strawił kościół. Te tragiczne wydarzenia odcisnęły piętno na historii miasta, które musiało się wielokrotnie odbudowywać.
Żory – najważniejsze fakty i atrakcje
| Kategoria | Miejsce / Fakt | Opis i ciekawostki |
| Najważniejsze fakty | Miasto Ognia | Żory słyną z historycznego pożaru w 1702 roku. Na pamiątkę tego wydarzenia co roku 11 maja obchodzone jest unikalne Święto Ogniowe. |
| Muzeum i edukacja | Muzeum Ognia | Nowoczesny obiekt o charakterystycznej miedzianej elewacji w kształcie płomienia. Interaktywne wystawy poświęcone zjawisku ognia i energii. |
| Kultura i historia | Muzeum Miejskie | Mieści się w zabytkowej willi. Posiada niezwykłe zbiory afrykanistyczne i pozaeuropejskie, unikalne w skali całego Śląska. |
| Zabytek sakralny | Kościół śś. Filipa i Jakuba | Gotycka świątynia z XIII/XIV wieku. Mimo licznych zniszczeń wojennych zachowała swój majestatyczny charakter i cenne detale. |
| Architektura | Średniowieczne mury | W mieście zachowały się fragmenty dawnych murów obronnych z XIV wieku, które niegdyś otaczały całe stare miasto. |
| Rekreacja i przyroda | Park Cegielnia | Główny teren rekreacyjny z miasteczkiem ruchu drogowego, skateparkiem i tężnią solankową, która przyciąga kuracjuszy i spacerowiczów. |
| Ciekawe miejsce | Rynek w Żorach | Zachował średniowieczny układ urbanistyczny. To tutaj odbywają się główne procesje podczas Święta Ogniowego. |
| Rozrywka | Miasteczko Westernowe Twinpigs | Park rozrywki stylizowany na Dziki Zachód, podzielony na strefy tematyczne nawiązujące do historii Ameryki i nie tylko. |
Od gotyckiej bazyliki po muzeum i rodzinne atrakcje. Turystyczne hity Żor
5) W 1945 roku Żory doznały ogromnych zniszczeń. Uciekający Niemcy zniszczyli 80% zabudowy miasta, w tym wiele historycznych budynków. Wysadzono w powietrze m.in. kościół, o którym piszemy poniżej. Pomimo tych strat, miasto zdołało odzyskać swój urok dzięki odbudowie i nowym inwestycjom.
6) Najstarszym kościołem w Żorach jest Kościół Świętych Apostołów Filipa i Jakuba. Świątynia ta, położona blisko rynku, została wzniesiona w XIII wieku, w czasie gdy budowano miejskie fortyfikacje. Kościół wielokrotnie padał ofiarą pożarów, a w latach 1569–1629 funkcjonował jako kościół ewangelicki. Podczas II wojny światowej Niemcy przetopili dzwony kościelne na cele militarne. Po odbudowie pierwsza msza święta została odprawiona w 1950 roku, przywracając świątyni jej dawny blask.
7) Figura św. Jana Nepomucena na rynku. Na centralnym placu Żor wznosi się kolumna z figurą św. Jana Nepomucena, patrona chroniącego przed powodziami. Jest to jeden z najbardziej rozpoznawalnych symboli miasta, który przyciąga uwagę turystów i mieszkańców.
8) Modernistyczny kościół ewangelicko-augsburski im. Zbawiciela. Zbudowany w latach 1929–1931, zastąpił wcześniejszy kościół ewangelicki, który stał w tym miejscu do 1854 roku. Jego charakterystyczna architektura wyróżnia się na tle miejskiego krajobrazu i jest ważnym punktem na mapie zabytków Żor.
9) Atrakcje turystyczne w Żorach. Wśród miejsc, które warto odwiedzić, znajdują się:
Muzeum Miejskie przy ul. Muzealnej 1/2, prezentujące historię i kulturę miasta.
Westernowy Park Rozrywki Twinpigs, zajmujący 10 hektarów, z 50 atrakcjami i 8 strefami tematycznymi, takimi jak Dziki Zachód, Las Vegas, Hawaje czy Meksyk. To idealne miejsce dla rodzin i miłośników przygód.
Muzeum Ognia, które nawiązuje do wielkiego pożaru miasta z 1702 roku i w interaktywny sposób przybliża temat ognia oraz jego roli w historii.
Park Wodny Aquarium, oferujący relaks i zabawę dla dzieci i dorosłych.
Karuzela Żorzanka, znajdująca się na rynku, będąca atrakcją dla najmłodszych.
Kościół ewangelicki, który zachwyca swoją historią i architekturą.
Żory ciekawostki, które warto znać
10) Kamienice przy ul. Murarskiej z XIX wieku. Te urokliwe budynki stoją na fundamentach dawnych murów obronnych miasta, które zostały rozebrane. Ich historyczne fundamenty przypominają o średniowiecznym charakterze Żor.
11) Bezpłatna komunikacja miejska. Żory to jedno z nielicznych miast w Polsce, gdzie komunikacja miejska jest darmowa dla wszystkich – zarówno mieszkańców, jak i turystów. Wsiadając do autobusu, nie trzeba okazywać żadnych dokumentów, co ułatwia zwiedzanie miasta.
12) Staw Śmieszek – oaza spokoju. Niedaleko Starego Miasta znajduje się staw Śmieszek, idealne miejsce na spacery i relaks. Wokół stawu biegną ścieżki rowerowe, a w sezonie letnim działa tu kąpielisko, które przyciąga mieszkańców i turystów.
Cykliczne imprezy w Żorach
Cykliczne imprezy w Żorach. Miasto tętni życiem dzięki regularnym wydarzeniom, takim jak:
Jarmark Stanisławowski, podczas którego odbywa się inscenizacja wjazdu do miasta księcia Władysława Opolskiego, założyciela Żor.
Majówka Staromiejska, pełna koncertów i atrakcji dla rodzin.
Święto Ogniowe, obchodzone 11 maja, upamiętniające pożar miasta z 1702 roku.
Żorska Wiosna Młodości, organizowana na przełomie maja i czerwca, skierowana do młodzieży i pełna wydarzeń kulturalnych.
Twinpigs Country Festival, który przyciąga miłośników muzyki country i westernowej kultury.
Żory ciekawostki i zdjęcia: (c) Sadurski.com / GR
Na górnym foto: ratusz Żor przy rynku
Zobacz też:
> Bytom
> Dąbrowa Górnicza
> Gliwice
