Żelechów, woj. mazowieckie – ciekawostki

ratusz Żelechów ciekawostki atrakcje zabytki historia

Żelechów ciekawostki i najważniejsze informacje. Historia, zabytki, atrakcje, co zobaczyć w Żelechowie

Żelechów

1) Żelechów, to 4-tysięczne miasto w województwie mazowieckim, w powiecie garwolińskim. Jest tu siedziba gminy miejsko-wiejskiej Żelechów.

2) Leży dokładnie między Warszawą a Lublinem. Do obu miast jest 85 kilometrów. Jednak bliżej stąd do Siedlec – 52 kilometry.

Żelechów ciekawostki z historii

3) Miejscowość istniała przed 1282 rokiem, a prawa miejskie uzyskała przed 1447 rokiem, gdy król Kazimierz Jagiellończyk zezwolił na organizowanie w mieście cotygodniowych targów.

4) W XIV w. nazwę miejscowości pisano w formie: Zelechov. Nazwa prawdopodobnie nawiązuje do staropolskiego imienia Żelisław.

5) W 1792 r. właścicielem Żelechowa został pierwszy prezydent Warszawy, Ignacy Wyssogota Zakrzewski (1745-1802). To wtedy wytyczono rynek, wybudowano ratusz i założono nowe cmentarze.

6) Do II wojny światowej większość mieszkańców Żelechowa była narodowości żydowskiej. W 1936 r. mieszkało tu 9 tys. ludzi. Podczas II wojny światowej Niemcy stworzyli tu 13-tysięczne getto, do którego zwożono Żydów z innych miast. We wrześniu 1942 r. getto zlikwidowano i wywieziono jego mieszkańców do obozu zagłady w Treblince. Niektórym Żydom udało się zbiec z getta.

Żelechów atrakcje, zabytki, co zobaczyć

7) Klasycystyczny budynek ratusza stoi na środku żelechowskiego rynku i ma sukiennice. Został wybudowany pod koniec XVIII wieku. Mieszkały w nim głównie rodziny żydowskie. Jest zabytkiem od 1957 roku.

8) Kościół Zwiastowania Najświętszej Maryi Panny stoi niedaleko rynku, w rozwidleniu ulic Długiej i Krótkiej. Został wybudowany na przełomie XVII/XVIII wieku w miejscu drewnianego kościoła, który stał od XIV wieku. Wystrój wnętrza świątyni jest barokowy.

9) Najstarszym zabytkiem miasta jest barokowy kościół św. Stanisława. To nieduża świątynia barokowa wybudowana w 1741 r. przez ówczesnego właściciela Żelechowa, Wacława Rzewuskiego. Stoi w pobliżu drogi, z dala od innych zabudowań.

10) Klasycystyczny pałac w Żelechowie zbudowano w latach 1762-1838 i stoi w parku krajobrazowym o powierzchni 7,8 ha. W 1838 r. Jan Ordęga przebudował pałac i urządził park w stylu angielskim. Po wojnie majątek znacjonalizowano. Od 2006 r. jest w własnością prywatną, od 2013 r jest w nim hotel i centrum konferencyjno-wypoczynkowe. Zespół pałacowy znajduje się przy ul. Piłsudskiego 36.

Żelechów ciekawostki

11) Boki rynku w Żelechowie mają po 114 metrów długości.

12) Między XV a XVII wiekiem w Żelechowie stał zamek. Prawdopodobnie znajdował się po południowej stronie stawu.

13) Od 1997 r. istnieje Izba Pamięci Ziemi Żelechowskiej. Obecnie działa przy Urzędzie Miasta i Gminy.

14) Przy skrzyżowaniu ulic Reymonta i Chłopickiego znajduje się dawny cmentarz żydowski mający 2,26 ha powierzchni. Został założony w 1802 roku. Do dziś zachowało się ponad 100 macew (nagrobków). Wcześniej żelechowskich Żydów chowano na starym cmentarzu blisko synagogi stojącej w centrum miasta. Zniszczona synagoga zbudowana w 1885 r. została rozebrana po wojnie. Stała tu, gdzie obecnie jest park.

15) W 1800 r powstał cmentarz katolicki. Znajduje się pomiędzy ulicami Długą i Wilczyską. Stoi na nim kaplica grobowa św. Krzyża z 1852 roku, która jest grobem rodziny Ortęgów, ówczesnych właścicieli Żelechowa.

16) Na ul. Kościuszki w 1923 r. zbudowano budynek remizy strażackiej. Podczas przebudowy w 2006 na jego wieży zamontowano zegar. Obecnie jest tu dom weselny.

17) Budynek Urzędu Miasta i Gminy Żelechów stojący przy ulicy Piłsudskiego zbudowano w pierwszej połowie XIX wieku dla miejscowego aptekarza, Henryka Theinera.

18) Żelechów, to także wieś w województwie lubuskim, w powiecie świebodzińskim, w gminie Łagów.

Żelechów ciekawostki: (c) Sadurski.com
Na zdjęciu: ratusz w Żelechowie, foto: Mariusz Płatek / cc by-sa 4.0

Zobacz też:
> Kozienice
> Garwolin
> Karczew