Nowa Słupia to niewielkie miasto w Górach Świętokrzyskich, którego historia jest związana zarówno z pielgrzymkami na Święty Krzyż, jak i starożytnym hutnictwem żelaza. Z czego słynie Nowa Słupia, jakie są tu atrakcje i jakie ciekawostki wiążą się z tym miejscem? Oto najważniejsze informacje o mieście, jego historii i okolicznych zabytkach.
Nowa Słupia – miasto u stóp Świętego Krzyża
1) Nowa Słupia to ok. 2-tysięczne miasto w Górach Świętokrzyskich, u stóp Łysej Góry (zwanej też Świętym Krzyżem, 595 m n.p.m.). Leży w województwie świętokrzyskim, w powiecie kieleckim. Jest tu siedziba gminy Nowa Słupia.
2) Prawa miejskie miała w latach 1351–1869 oraz ma obecnie, od 2019 roku.
3) Nowa Słupia jest ważnym ośrodkiem turystycznym w Górach Świętokrzyskich. Co roku w sierpniu odbywają się tu Dymarki Świętokrzyskie – festyn archeologiczny, podczas którego prezentowane są m.in. starożytne metody wytopu żelaza. Impreza nawiązuje do tradycji hutniczych regionu, którego początki sięgają czasów starożytnych.
4) W skład miasta wchodzą: Kolonijki, Łazy, Radoszów i Święty Krzyż.
5) Przez Nową Słupię przebiegają drogi wojewódzkie: nr 751 – z Suchedniowa do Ostrowca Świętokrzyskiego, 753 – do Woli Jachowej (łącząca Słupię z Kielcami) oraz 756 – ze Starachowic do Stopnicy.
Od Słupa do Nowej Słupi – krótka historia miasta
6) Od XIII wieku do 1819 roku wieś była własnością opactwa benedyktynów na Świętym Krzyżu. W średniowiecznych źródłach występowała pod nazwą Słup, od której wywodzi się późniejsza nazwa miejscowości. Związki z klasztorem na Świętym Krzyżu przez stulecia miały duże znaczenie dla rozwoju osady.
7) Rozwój miasta związany był z pielgrzymkami, które docierały do pobliskiego klasztoru na górze Święty Krzyż. Kilkukrotnie zatrzymywał się tu król Władysław Jagiełło, pielgrzymujący do klasztoru. Miasto podupadło, gdy władze carskie odebrały mu prawa miejskie w 1869 r., po powstaniu styczniowym.
8) Przed II wojną światową w Nowej Słupi mieszkało 3350 ludzi. Po wojnie mieszkańców było tylko 1353-ech.
Co zobaczyć w Nowej Słupi i okolicy? Fakty i ciekawostki
9) W Nowej Słupi, przy wejściu do Świętokrzyskiego Parku Narodowego i równocześnie przy drodze na górę Święty Krzyż, znajduje się figura klęczącego mężczyzny, znana jako Kamienny pielgrzym. Według legendy, figura przesuwa się co rok o jedno ziarenko piasku w kierunku szczytu góry. Gdy dotrze na szczyt, będzie koniec świata.
10) W 1678 roku w Nowej Słupi zbudowano późnorenesansowy kościół św. Wawrzyńca. Świątynia stoi przy ul. Kieleckiej 1 i należy do najważniejszych zabytków miejscowości. Jej obecność przypomina o wielowiekowej historii Nowej Słupi, związanej m.in. z ruchem pielgrzymkowym na Święty Krzyż.
11) W Nowej Słupi znajduje się Muzeum Starożytnego Hutnictwa Świętokrzyskiego im. Mieczysława Radwana. Jest w miejscu, gdzie archeolodzy odkryli pozostałości dymarek działających tu między I a III wiekiem.
12) Centrum Kulturowo-Archeologiczne, to park edukacyjno-archeologiczny, zlokalizowany przy ul. Świętokrzyskiej. Został otwarty w 2011 roku. Na powierzchni 40 ha znajdują się drewniane budynki i budowle, zrekonstruowane na podstawie wykopalisk prowadzonych w okolicach.
13) Na koniec informacje o atrakcjach turystycznych zlokalizowanych w pobliżu Nowej Słupi, na górze Święty Krzyż. Są tu: bazylika Trójcy Świętej i sanktuarium Relikwii Drzewa Krzyża Świętego (jedno z najstarszych polskich sanktuariów) oraz Muzeum Przyrodnicze Świętokrzyskiego Parku Narodowego, działające od 1972 roku.
Nowa Słupia ciekawostki: (c) Świętokrzyskie . Sadurski.com
Zobacz też:
> Oryginalne ciekawostki o Bodzentynie
> Ostrowiec Świętokrzyski ciekawe fakty
