Jak zostać morsem? Co należy wiedzieć o morsowaniu

morsowanie zalety zima kąpiel pływanie ciekawostki

Pływanie zimą czyli popularne morsowanie, to czynność polegająca na pływaniu w sezonie zimowym, zwykle na zewnątrz (pływanie na wodach otwartych) lub w nieogrzewanych basenach. W chłodniejszych krajach może to być równoznaczne z pływaniem w lodzie, gdy woda jest zamarznięta. Wymaga to albo złamania lodu, albo wejścia tam, gdzie występuje wyrwa w lodzie. Niektórzy również symulują morsowanie za pomocą basenu z wodą o niskiej temperaturze, w której woda zamarza.

Pływanie zimowe na świecie

Jest popularne w krajach nordyckich Europy i w Europie Wschodniej. Zimowe pływanie w Rosji, Finlandii i krajach bałtyckich jest częścią uroczystości religijnych, takich jak Objawienie Pańskie i jest tradycyjnym elementem kulturowym. Istnieją zawody w pływaniu zimowym. Wielu tzw. morsów pływa w kostiumach kąpielowych, a nie w piankach lub innej ochronie termicznej. Znani pływacy na lodzie i w zimie, to Lynne Cox i Lewis Gordon Pugh.

Ponadto w wielu miejscach w Ameryce Północnej i Europie występują nurkowania tzw. niedźwiedzi polarnych. Zwykle z okazji Nowego Roku, chociaż uczestnicy nie powinni pływać i generalnie większość z nich nie pływa.

Międzynarodowe zawody w pływaniu zimowym i morsowaniu odbywają się na całym świecie, a dwie z większych organizacji, to International Ice Swimming Association i International Winter Swimming Association. Obie organizacje mają podobne zasady dotyczące zawodów, w tym temperatury wody – zwykle poniżej 5° C (41° F), basenów o długości 25 metrów (82 stóp) – często wycinanych z zamarzniętych zbiorników wodnych, a pływacy ograniczeni są do okularów i jednego standardowego kostiumu kąpielowego.

morsowanie zalety zima kąpiel pływanie ciekawostki
Tak niektórzy morsowie witają Nowy Rok. Foto: Ch.Baltes / cc by-sa 3.0

Przezwyciężyć „zimny” szok

Kiedy wejdziesz do zimnej wody, twoje ciało doświadczy reakcji zimnego szoku. Zimna woda powoduje kurczenie się naczyń krwionośnych w skórze, co zmusza twoje serce do bardziej intensywnej pracy. Musi dostarczyć tlen do głównych narządów i mięśni. Tętno wzrasta, w wyniku czego serce musi pracować ciężej, aby pompować krew. Ciśnienie krwi również wzrasta.

Szok organizmu spowodowany zimną wodą może spowodować zawał serca nawet u stosunkowo młodych i zdrowych ludzi, ponieważ do serca dociera schłodzona krew. Dlatego jeśli masz chorobę serca lub astmę, koniecznie skonsultuj się z lekarzem przed podjęciem próby morsowania.

Nagłe ochłodzenie skóry również powoduje mimowolne niedogodności. Szybkość oddychania gwałtownie rośnie, co powoduje uczucie paniki. Brak tchu może być przerażający. Ale wtedy nie panikuj, to normalne i minie. Taki szok może działać do około 3 minut. Spróbuj się zrelaksować i pozwól swojemu ciału zaakceptować zimno. Będziesz robił gwałtowne wdechy, ale staraj się koncentrować na powolnym wydechu.

Dobra wiadomość jest taka, że można dość szybko wytrenować morsowanie i przyzwyczaić się do tych czynników. Po wykonaniu około 5 lub 6 trzyminutowych kąpieli w zimnej wodzie, w których całe ciało (ale nie głowa) jest zanurzone, powinieneś być w stanie zmniejszyć o połowę swoją pierwotną reakcję na zimny szok.

Po prostu pływaj

Najlepszym sposobem na aklimatyzację do zimnej wody jest częste pływanie w niej. Przynajmniej raz w tygodniu, a najlepiej częściej. Można stopniowo wydłużać czas przebywania w wodzie. Najłatwiej jest rozpocząć pływanie latem, kiedy temperatura wody jest cieplejsza, a następnie pływać przez jesień, a potem zimę, gdy temperatura spada.

Nie ustalaj ściśle określonych celów dotyczących czasu lub dystansu. Używaj głowy, a nie zegarka. Wyjdź, gdy poczujesz się nieswojo lub zauważysz jakiekolwiek oznaki hipertermii.

Nie martw się zbytnio o temperaturę wody za każdym razem, gdy idziesz popływać. Gdy temperatura wody spadnie poniżej 10° C, po wejściu do wody będzie bardzo zimna. Gdy spadnie dalej, nawet 1° C wydaje się dużą różnicą.

Wiatr i temperatura zewnętrzna również mają znaczenie, a w niektóre dni po prostu czujesz się lepiej niż w inne. Spędzając czas w zimnej wodzie, poznajesz swoje granice, ale nie musisz znać rzeczywistej temperatury, aby przejść dalej. Każde pływanie buduje twoją tolerancję na zimno. Nie przesadzaj jednak zbyt szybko i pamiętaj, że najważniejsze jest, aby zachować bezpieczeństwo i cieszyć się morsowaniem.

mors zalety zima kąpiel pływanie ciekawostki
Mors na co dzień żyje w takich warunkach. Człowiek do lodowatej wody musi się przyzwyczajać

Zadbaj o bezpieczeństwo

Wejście do bardzo zimnej wody (zwykle poniżej 10° C) może powodować drętwienie i ból, szczególnie kończyn, takich jak dłonie i stopy. Neoprenowe skarpetki i rękawiczki mogą pomóc chronić dłonie i stopy oraz osłabić reakcję na zimny szok. Noszenie odrobiny neoprenu wydłuży czas, w którym będziesz czuł się komfortowo w wodzie, usuwając niektóre z najbardziej bolesnych jego aspektów, ale nadal powinieneś uważać.

Noszenie dwóch czepków kąpielowych pomoże ci trochę się ogrzać. Niektórzy zakładają po prostu czapkę. Możesz stosować też różne typy gogli – większe/mniejsze, bardziej dopasowane, aby pływanie było komfortowe.

Pamiętaj, że zawsze bezpieczniej (i przyjemniej) jest pływać z przyjacielem lub grupą albo przynajmniej mieć kogoś na brzegu, kto będzie miał na ciebie oko. Rozpocznij pływanie w dobrze wykorzystywanym miejscu do pływania, o którym wiesz, że jest bezpieczne. Trzymaj się blisko brzegu lub w wodzie wystarczająco płytkiej, aby w niej móc stanąć. Zejdź na głębszą wodę tylko wtedy, gdy masz pewność, że możesz przepłynąć tę odległość, pamiętając o wietrze, prądach i temperaturze.

morsowanie zalety zima kąpiel pływanie ciekawostki
Morsowanie staje się coraz bardziej modne. Foto: Rronis / cc by-sa 3.0

Po zakończeniu morsowania, kontynuuj ochładzanie się przez około 20-30 minut, podczas gdy twoje ciało wysyła krew z powrotem z twojego rdzenia do twoich kończyn, a chłodniejsza krew z twoich kończyn do twojego rdzenia. Oznacza to, że głęboka temperatura ciała będzie niższa 20-30 minut po pływaniu niż po wyjściu z wody. Kiedy po raz pierwszy wyjdziesz z wody, możesz nie drżeć, ale w ciągu kilku minut zaczniesz bardzo się trząść i będzie ci coraz bardziej zimno. Ta reakcja jest znana jako „After Drop”. Może to być dość nieprzyjemne uczucie, gdy zimna krew zaczyna się poruszać. Trochę jak pełzająca zimna ręka spływająca po twoich plecach, a następnie narasta uczucie zimna w środku.

Następnie powinieneś wysuszyć się i przebrać w ciepłe ubranie i rozgrzać po wyjściu z wody. Poza tym sposobem na ogrzanie jest ciepły napój, wysokokaloryczne jedzenie, aby odzyskać utraconą energię i przebywanie w ciepłym, bezwietrznym pomieszczeniu. Pamiętaj że ciało powinno ogrzewać się powoli i naturalnie!

Benefity zdrowotne morsowania

Pierwsze wzmianki o korzyściach zdrowotnych pływania w zimnej wodzie pochodzą z 400 r p.n.e. Według Hipokratesa terapia wodna łagodziła zmęczenie. Później Thomas Jefferson podobno codziennie rano przez sześć dekad stosował zimną kąpiel stóp, aby zachować zdrowie. Uważa się, że te korzyści zdrowotne są wynikiem reakcji fizjologicznych i środowiska biochemicznego wywołanego ekspozycją na zimną wodę. Zmiany fizjologiczne zachodzą ostro podczas pływania w zimnej wodzie, z powtarzającymi się zmianami adaptacyjnymi, które mogą mieć również wpływ na zdrowie.

małpy morsowanie zalety zima kąpiel pływanie ciekawostki
Nie tylko człowiek odkrywa zalety morsowania

Morsowanie wydaje się mieć pozytywny wpływ na metabolizm insuliny, chociaż choć efekt wydaje się być zależny od płci. W badaniu terenowym przez sześć miesięcy badano 30 pływaków w zimnych wodach pod kątem składu ciała i wrażliwości na insulinę. Pływacy w zimnej wodzie mieli nadwagę w porównaniu z grupą kontrolną i mieli wyższy procent tkanki tłuszczowej z różnicami między płciami. U kobiet i pływaczek z niższą zawartością tłuszczu w organizmie obserwowano zwiększoną wrażliwość na insulinę, a także zmniejszenie wydzielania insuliny i jej oporności.

Pływanie w zimnej wodzie wpływa również na inne hormony, takie jak ACTH i katecholaminy. W związku z tym stwierdzono, że jeśli pływacy brali udział w pływaniu zimowym trzy razy w tygodniu przy temperaturze wody 0–3° C przez 12 tygodni, nastąpił wzrost ACTH i kortyzolu, a także noradrenaliny. Zanurzenie w wodzie trwało 20 sekund tygodniowo przez 3 miesiące zimowe w wodzie o temperaturze 0–2◦ C.

Morsowanie dobre na zdrowie

Istnieje coraz więcej dowodów na to, że pływacy zimowi są bardziej odporni na niektóre choroby i infekcje, doświadczając ich rzadziej i łagodniej. Częstość występowania chorób zakaźnych górnych dróg oddechowych jest o 40% niższa u morsów w porównaniu z grupą kontrolną. Ponadto wykazano, że pływanie w zimnej wodzie ma wpływ na hematologię immunologiczną. Pływacy w zimnych wodach często stwierdzają, że cierpią na rzadsze i łagodniejsze infekcje wynikające z regularnego pływania. Poprawiona odpowiedź immunologiczna i funkcja są biologicznie prawdopodobne, przede wszystkim poprzez uwolnienie hormonów stresu w odpowiedzi na ekspozycję na zimno. Krótkotrwały stres fizjologiczny, taki jak wystawienie na zimno, przygotowuje układ odpornościowy do walki z infekcjami.

Choć trudno jednoznacznie wskazać udokumentowane korzyści płynące z morsowania, może z pewnością przyczynić się do wzmocnienia układu odpornościowego.

To niecodzienne hobby ma zarówno swoich zwolenników, jak i przeciwników. Przede wszystkim należy podkreślić, że aby morsowanie przynosiło nam korzyści, trzeba zachować rozsądek, umiar i być odpowiednio przygotowanym.

Morsowanie ciekawostki: (c) Sadurski.com

Zobacz też:
> Sporty zimowe – ciekawostki
> Ciekawostki o zimie
> Narciarstwo – ciekawostki